شما اینجا هستید: رهنامه پژوهش » آرشیو مجلات / ش 13+14 » سرمقاله: منطق از پنجره ای نو
سرمقاله: منطق از پنجره ای نو | سردبیر
751 بازدید

درباره فايده منطق گفته‌اند: کاربرد صحيح قواعد منطقي، مصونيت از خطا و کژي در انديشه را به ارمغان مي‌آورد. اين سخن گزافه نيست، هرچند کليت ندارد. در واقع، هيچ کس ادعا ندارد که منطق به تنهايي توان کافي را براي تصحيح انديشه و جلوگيري از کژانديشي، فراهم مي‌آورد، بلکه آگاهي از قواعد آن و دقت در به کارگيري درست آنها، تنها بخشي از ناراستي‌هاي انديشه را تصحيح مي‌کند و راه برون‌رفت از بي‌راهه‌هاي تفکر را پيش روي دانش‌ورزان مي‌نهد.

از سوي ديگر، اين دانش همانند هر دانش بشري ديگري، پرونده‌اي مي‌گشايد؛ يعني چنان نيست که همه مسائل منطقي، پاسخ نهايي خود را گرفته باشند و براي تغيير و تحول در آنها هيچ مجالي نباشد. تاريخ علم منطق نشان مي‌دهد که گاه مسئله يا مسائلي از علم منطق، کنار گذاشته، و در عوض، برخي ديگر از مسائل برجسته شده‌اند. حتي گاهي به مسئله يا مسائلي، از نو توجه جدي، و پاسخ پيشين، ابطال و براي آن پاسخ جاي‌گزيني، پيشنهاد شده است. بنابراين، کاوش در منطق، امري طبيعي و ضروري است. اين کاوش، مسائل منطق را پيراسته‌تر، ادله هر ادعايي را محکم‌تر و سرانجام، منطق را قابل قبول‌تر مي‌نمايد.

مسئله ديگر، توسعه دامنه دانش منطق و راه يافتن آن به مراکز دانشگاهي و ادبيات علمي است که در اين مراکز بر دانش حاکم مي‌شود. گونه‌هاي جديد اين دانش، همچون منطق رياضي، فازي و منطق جديد، که هر کدام داعيه‌دار تصحيح و تکميل نقايص و خلأهاي نظري و روشي منطق قديم است، براي طلاب و مدرسان حوزه‌هاي علميه، ضرورت بازخواني و تصحيح رويکردهاي آموزشي و پژوهشي را دوچندان مي‌سازد. از اين رو، به فهرستي از اين بايسته‌ها اشاره مي‌شود:

1ـ معرفي کتاب‌هاي معتبر منطقي، همراه با تصحيح نگارشي و علمي آنها، که البته به بازشناسي منطق قديم و معرفي ميراث علمي در اين زمينه کمک شاياني مي‌کند؛

2ـ تدوين متون آموزشي منطق با توجه به نيازهاي کنوني؛

3ـ تدوين متون منطقي‌اي که در آنها کار تطبيقي ميان منطق قديم و منطق‌هاي جديد صورت گرفته باشد. در اين زمينه مي‌توان به تدوين مقالاتي اشاره کرد که در آنها يک موضوع خاص منطقي، از ديدگاه منطق قديم و يکي از منطق هاي جديد، بررسي شود؛

4ـ تدوين رساله‌ها، مقاله‌ها و کتاب‌هايي که در آنها منطق قديم به صورت کاربردي عرضه شود.

ما در اين شماره کوشيده‌ايم، از اين دانش در برابر ديدگان شما، تصويري جديد و فاخر بگشاييم، اميد که مقبول افتد.

پاسخ دهید: